Της Ιωάννας Λιούτα*
Η Ελλάδα των 13 δισ. ευρώ κερδών έχει μια μικρή λεπτομέρεια που χαλάει τη γιορτή, δεν είναι όλοι καλεσμένοι στο πάρτι. Γιατί την ώρα που οι εισηγμένες επιχειρήσεις ετοιμάζονται να γράψουν νέο ιστορικό ρεκόρ καθαρής κερδοφορίας, με τα κέρδη να πλησιάζουν τα 13 δισ. ευρώ, υπάρχει ένας ολόκληρος πληθυσμός που παρακολουθεί αυτή την οικονομική απογείωση από την απέναντι πλευρά του δρόμου. Βλέπει τα ρεκόρ, βλέπει τα δισεκατομμύρια των κερδών, βλέπει τα μερίσματα να μοιράζονται, βλέπει τους ισολογισμούς να ανθίζουν, αλλά βλέπει όμως και τον λογαριασμό του σούπερ μάρκετ, το ενοίκιο να ανεβαίνει, τα καύσιμα να είναι απλησίαστα και προσπαθεί να καταλάβει πώς γίνεται η δική του τσέπη να μην ακολουθεί την ίδια πορεία.
Η χώρα μπορεί να παράγει πρωτοφανή επιχειρηματικά κέρδη και ταυτόχρονα ένα μεγάλο κομμάτι της κοινωνίας να εξακολουθεί να αισθάνεται ότι η ανάπτυξη συμβαίνει κάπου αλλού. Και όχι, δεν χρειάζεται να είσαι εχθρός της επιχειρηματικότητας για να το παρατηρήσεις. Χρειάζεται απλώς να αναρωτηθείς. Ποιοι κερδίζουν;
Οι 48 μεγαλύτερες εισηγμένες εμφάνισαν στο πρώτο εξάμηνο του 2026 καθαρά κέρδη 6,8 δισ. ευρώ, ενώ τα EBITDA έφτασαν τα 8,9 δισ. ευρώ, από 6,1 δισ. το αντίστοιχο διάστημα του 2025.Κάποιος, λοιπόν, κερδίζει και μάλιστα πολύ. Τα διυλιστήρια γράφουν ιστορικά μεγέθη. Η Motor Oil ανακοίνωσε 686 εκατ. ευρώ καθαρά κέρδη στο α΄ εξάμηνο, ενώ η HELLENiQ ENERGY εμφάνισε εξαιρετικά υψηλή λειτουργική κερδοφορία. Οι τράπεζες συνεχίζουν να παράγουν ισχυρά αποτελέσματα. Η ΔΕΗ, η Coca-Cola HBC και άλλοι μεγάλοι όμιλοι βρίσκονται στην κορυφή της κερδοφορίας.
Πάνω από έξι δισ. μέρισμα στους μετόχους
Περίπου 6,2 δισ. ευρώ διανεμήθηκαν στους μετόχους από τα κέρδη του 2025 και οι εκτιμήσεις για τις διανομές από τα κέρδη του 2026 φτάνουν τα 6,57 δισ. ευρώ. Δηλαδή, η Ελλάδα δεν έχει μόνο μια οικονομία που παράγει κέρδη. Έχει μια οικονομία που μοιράζει κέρδη. Το ζήτημα είναι ποιος κάθεται στο τραπέζι.
Γιατί όταν ένα μεγάλο μέρος των μερισμάτων κατευθύνεται σε ξένους μετόχους, όταν οι επιχειρήσεις αυξάνουν την κερδοφορία τους και όταν οι διανομές στους μετόχους σπάνε το ένα ρεκόρ μετά το άλλο, η κοινωνία δικαιούται να ρωτήσει κάτι απολύτως λογικό: Πού είναι το δικό της μερίδιο από αυτή την ανάπτυξη;
Και εδώ αρχίζει η δύσκολη συζήτηση. Δεν είναι τα κέρδη το πρόβλημα. Το πρόβλημα είναι όταν η ανάπτυξη μετριέται σε δισεκατομμύρια στους ισολογισμούς και σε… κέρματα στο πορτοφόλι του πολίτη. Γιατί μπορεί μια κυβέρνηση να πανηγυρίζει, αλλά αν ο εργαζόμενος συνεχίζει να φοβάται τον λογαριασμό του μήνα, ο συνταξιούχος την τιμή στο σούπερ μάρκετ και η οικογένεια το ενοίκιο, τότε υπάρχει μια ερώτηση που δεν απαντά κανένας ισολογισμός.
Ποιοι τελικά πλουτίζουν από την ανάπτυξη και ποιοι απλώς την κοιτάζουν να περνάει?
Η Ιωάννα Λιούτα είναι πολιτική και οικονομική ααναλύτρια
