Πρωτογενές πλεόνασμα ύψους 7,55 δισ. ευρώ κατέγραψε ο κρατικός προϋπολογισμός στο εννεάμηνο Ιανουαρίου – Σεπτεμβρίου 2026, ξεπερνώντας κατά 2,42 δισ. ευρώ τον στόχο, σύμφωνα με τα οριστικά στοιχεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού. Η υπέρβαση αποδίδεται κυρίως στην αυξημένη εισπραξιμότητα των φορολογικών εσόδων, με τον ΦΠΑ και τον φόρο εισοδήματος να ενισχύουν τις κρατικές εισπράξεις, ενώ σημαντική αύξηση καταγράφεται και στις επενδυτικές δαπάνες λόγω της επιτάχυνσης των έργων του Ταμείου Ανάκαμψης.
Ειδικότερα, σύμφωνα με τα στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, το πρωτογενές πλεόνασμα διαμορφώθηκε στα 7,554 δισ. ευρώ, έναντι στόχου για 5,129 δισ. ευρώ. Ωστόσο, το αποτέλεσμα είναι χαμηλότερο από το αντίστοιχο εννεάμηνο του 2025, όταν είχε καταγραφεί πρωτογενές πλεόνασμα 9,449 δισ. ευρώ.
Παράλληλα, το συνολικό ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού εμφάνισε πλεόνασμα 127 εκατ. ευρώ, έναντι προβλεπόμενου ελλείμματος 1,897 δισ. ευρώ. Την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους είχε καταγραφεί πλεόνασμα 2,401 δισ. ευρώ.
Πάντως, η πραγματική υπέρβαση του πρωτογενούς αποτελέσματος έναντι των στόχων είναι σημαντικά μικρότερη, καθώς μέρος της θετικής απόκλισης συνδέεται με χρονικές μετατοπίσεις πληρωμών και έκτακτες εισπράξεις.
Συγκεκριμένα, εάν εξαιρεθούν 695 εκατ. ευρώ από ετεροχρονισμό πληρωμών του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, 385 εκατ. ευρώ από καθυστερήσεις πληρωμών εξοπλιστικών προγραμμάτων, 905 εκατ. ευρώ από μεταβιβάσεις προς φορείς της Γενικής Κυβέρνησης και 135 εκατ. ευρώ από τη δεύτερη δόση του τιμήματος για την άδεια λειτουργίας καζίνο στο Ελληνικό, η υπέρβαση του πρωτογενούς πλεονάσματος περιορίζεται στα 305 εκατ. ευρώ.
Σημαντική υπέρβαση έναντι των προβλέψεων καταγράφεται στο σκέλος των εσόδων, με τις καθαρές εισπράξεις του κρατικού προϋπολογισμού να ανέρχονται στα 57,811 δισ. ευρώ κατά το εννεάμηνο, αυξημένες κατά 2,501 δισ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο.
Καθοριστική ήταν η συμβολή των φορολογικών εισπράξεων, οι οποίες ανήλθαν συνολικά σε 55,967 δισ. ευρώ. Στο ποσό αυτό περιλαμβάνονται 306 εκατ. ευρώ από συναλλαγές που συνδέονται με τη σύμβαση παραχώρησης της Εγνατίας Οδού και 135 εκατ. ευρώ από τη δεύτερη δόση του τιμήματος για την παραχώρηση άδειας λειτουργίας καζίνο στο Ελληνικό.
Εξαιρουμένων των συγκεκριμένων ποσών, τα φορολογικά έσοδα διαμορφώθηκαν στα 55,526 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον στόχο κατά 1,426 δισ. ευρώ ή 2,6%.
Από τον ΦΠΑ
Η μεγαλύτερη θετική απόκλιση εντοπίζεται στα έσοδα από τον Φόρο Προστιθέμενης Αξίας, τα οποία ανήλθαν σε 23,062 δισ. ευρώ.
Εάν εξαιρεθούν τα 306 εκατ. ευρώ που σχετίζονται με τη σύμβαση παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, οι εισπράξεις από ΦΠΑ ξεπέρασαν τον στόχο κατά 1,093 δισ. ευρώ, αποτελώντας τη σημαντικότερη πηγή υπέρβασης των φορολογικών εσόδων.
Θετική ήταν και η πορεία των φόρων εισοδήματος, με τις συνολικές εισπράξεις να διαμορφώνονται στα 20,171 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 360 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
Η υπέρβαση προήλθε κυρίως από τον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων, οι εισπράξεις του οποίου ήταν υψηλότερες κατά 408 εκατ. ευρώ. Αντίθετα, τα έσοδα από τη φορολογία των επιχειρήσεων υπολείπονταν του στόχου κατά 58 εκατ. ευρώ, ενώ οι λοιποί φόροι εισοδήματος παρουσίασαν αύξηση 10 εκατ. ευρώ.
Τα έσοδα από φόρους ακίνητης περιουσίας ανήλθαν στα 2,1 δισ. ευρώ, καταγράφοντας υπέρβαση 63 εκατ. ευρώ.
Στον αντίποδα, οι εισπράξεις από τους Ειδικούς Φόρους Κατανάλωσης διαμορφώθηκαν στα 5,326 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 239 εκατ. ευρώ έναντι των προβλέψεων.
Στο σκέλος των μη φορολογικών εσόδων, οι εισπράξεις από μεταβιβάσεις ανήλθαν στα 4,764 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση 79 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο.
